شنبه 25 بهمن 1404 | Saturday, 14 February 2026
به گزارش روایتنامه به نقل از خبرگزاری فارس از بندرعباس، احد میرزایی در یادداشتی آورده:
در سالهایی که ایران با محدودیتهای آبی و تغییرات اقلیمی جدی مواجه است، مسیر توسعه صنایع بزرگ بهویژه صنعت فولاد ناگزیر از بازتعریف جغرافیا و تغییر رویکرد بوده است.
امروز سواحل جنوبی کشور با دسترسی پایدار به آب دریا، ظرفیتهای انرژی، موقعیت لجستیکی بیرقیب و نزدیکی به مسیرهای اصلی تجارت جهانی، به جغرافیای تازه توسعه فولاد ایران تبدیل شدهاند؛ جغرافیایی که میتواند ستونهای اقتصادی فردای کشور را شکل دهد و مسیر رقابتپذیری جهانی صنعت فولاد را دگرگون کند.
در میان این پهنه راهبردی، فولاد هرمزگان بهعنوان یکی از مهمترین پایههای صنعتی کشور و زیرمجموعهای کلیدی از گروه فولاد مبارکه، نقش ویژهای در آینده این تحول ایفا میکند. موقعیت ساحلی، زیرساختهای توسعهمحور، دسترسی مستقیم به آبهای آزاد و توان صادراتی کمنظیر، این شرکت را به درگاه اصلی جنوب برای جهش تولید، توسعه و صادرات فولاد ایران بدل کرده است.
در سالهای اخیر، شدت گرفتن بحران خشکسالی و کاهش منابع آب شیرین در ایران، ضرورت بازنگری در جغرافیای صنعتی کشور را بیش از هر زمان دیگر نمایان کرده است.
صنعت فولاد به عنوان یکی از صنایع راهبردی و آببر، یکی از نخستین بخشهایی است که باید خود را با شرایط جدید اقلیمی و الزامات حکمرانی آب سازگار کند. در چنین وضعیتی، استقرار و توسعه طرحهای فولادی در کنار سواحل جنوبی ایران نه یک انتخاب، بلکه یک ضرورت ملی و استراتژیک است.
مزیتهای بیبدیل سواحل جنوبی برای توسعه صنعت فولاد
سواحل جنوبی کشور (بهویژه استانهای هرمزگان و سیستان و بلوچستان) دارای مزیتهای کمنظیری هستند که میتواند آینده صنعت فولاد ایران را به ویژه برای گروه فولاد مبارکه تضمین کند.
نخستین مزیت، دسترسی مستقیم به منابع آب دریا و امکان استفاده از آبشیرینکن برای تامین آب صنعتی است. به این ترتیب، فشار بر منابع آب زیرزمینی و سدها به حداقل میرسد و توسعه صنعتی با تهدیدات آبی داخلی در تعارض قرار نمیگیرد.
این رویکرد در کشورهای پیشرو مثل چین، هند و عربستان نیز دنبال شده و نتایج موفقی به همراه داشته است.
مزیت دوم، نزدیکی به مسیرهای اصلی تجارت بینالمللی است. قرار گرفتن بر کرانههای خلیج فارس و دریای عمان، امکان صادرات مستقیم محصولات فولادی و نیز واردات مواد اولیه همچون سنگآهن، الکترود یا تجهیزات صنعتی را فراهم کرده و هزینههای لجستیکی را بهطور چشمگیری کاهش میدهد.
این مزیت میتواند قیمت تمامشده فولاد ایرانی را رقابتیتر کرده و سهم کشور از بازارهای جهانی را افزایش دهد.
از سوی دیگر، سواحل جنوبی ظرفیت بزرگی برای ایجاد قطبهای جدید انرژی دارند؛ از جمله انرژی خورشیدی و دسترسی به گاز. این مزیتها شرایط لازم برای حرکت به سمت فولاد سبز، کاهش شدت انرژی و دستیابی به استانداردهای محیطزیستی بینالمللی را تقویت میکند. در نتیجه، توسعه صنایع فولادی در جنوب میتواند ایران را به یکی از بازیگران مهم تولید فولاد کمکربن در منطقه تبدیل کند.
افزون بر این، انتقال طرحهای توسعهای به جنوب، امکان توزیع متوازنتر جمعیت، اشتغال و سرمایهگذاری را فراهم میسازد. بنادر جنوبی میتوانند با ایجاد زنجیره ارزش فولاد، از مواد اولیه تا محصولات نهایی، به قطبهای اقتصادی جدید کشور تبدیل شوند و نقش مهمی در توسعه پایدار منطقهای ایفا کنند.
در مجموع، توسعه صنعت فولاد در کنار سواحل جنوبی ایران، پاسخی هوشمندانه به چالش خشکسالی، فرصتی برای ارتقای توان رقابتی کشور در بازار جهانی و مسیری برای دستیابی به توسعه پایدار است. این رویکرد، نهتنها آینده صنعت فولاد را تضمین میکند، بلکه به یکی از پیشرانهای اصلی اقتصاد ملی در دهههای آینده تبدیل خواهد شد.
جایگاه ویژه فولاد هرمزگان در صنعت فولاد
فولاد هرمزگان به عنوان یکی از مهمترین و راهبردیترین واحدهای تولید فولاد کشور در گروه فولاد مبارکه، جایگاهی منحصربهفرد در این گروه و جغرافیای صنعتی ایران دارد. قرار گرفتن این شرکت در کنار سواحل خلیج فارس، امتیازی استراتژیک ایجاد کرده که نهتنها آینده توسعه این مجموعه، بلکه مسیر توسعه کل صنعت فولاد کشور و گروه فولاد مبارکه را تحت تاثیر قرار میدهد.
این موقعیت ساحلی، امکان شکلگیری زنجیره کاملی از تولید، توسعه پایدار و اجرای طرحهای توسعهای بزرگ مقیاس را فراهم کرده و فولاد هرمزگان را به یکی از موتورهای محرک توسعه ملی تبدیل کرده است.
یکی از مهمترین نقشهای فولاد هرمزگان، ایجاد بستر مناسب برای اجرای طرحهای توسعهای گروه فولاد مبارکه است. ظرفیتهای زیرساختی این شرکت، از جمله اسکلههای تخصصی، دسترسی مستقیم به آب دریا، پستهای برق قدرتمند و اراضی توسعهای وسیع در منطقه ویژه خلیج فارس، فرصتی کمنظیر برای استقرار طرحهای جدید ایجاد کرده است.
همین مزیتها باعث شده فولاد مبارکه به سواحل جنوبی کشور به صورت استراتژیک و آیندهنگرانه چشم داشته باشد و بسیاری از برنامههای توسعهای آینده خود را در جنوب و بهویژه در فولاد هرمزگان تعریف کند. از جمله این طرحها میتوان به پروژههای توسعه واحدهای احیا مستقیم، فولادسازی و ایجاد واحدهای تولید فولادهای ویژه و پیشرفته اشاره کرد.
استفاده از آب دریا و امکان ایجاد نیروگاهها و تاسیسات آبشیرینکن، فشار بر منابع آبی کشور را کاهش میدهد و توسعه صنعتی را از محدودیتهای اقلیمی مناطق مرکزی رها میسازد.
این مزیت سبب شده فولاد هرمزگان یکی از بهترین گزینهها برای استقرار پروژههای عظیم فولادی باشد؛ پروژههایی که اگر در مناطق کمآب کشور تعریف میشدند، با چالشهای جدی زیستمحیطی و منابع آب روبهرو بودند.
باید توجه داشت دسترسی مستقیم به آبهای آزاد و شبکه حملونقل دریایی، نقش هرمزگان را در صادرات فولاد کشور تعیینکننده کرده است.
فولاد هرمزگان امروز یکی از پایدارترین مسیرهای صادراتی گروه فولاد مبارکه است و توسعه آن میتواند سهم ایران را در بازارهای منطقهای و جهانی به شکل چشمگیری افزایش دهد.
موقعیت جغرافیایی ویژه این شرکت، هزینههای لجستیک را کاهش داده و مزیت رقابتی قابل توجهی را برای گروه ایجاد میکند.
همچنین، هرمزگان به دلیل قرار گرفتن در کریدورهای مهم تجاری و داشتن زیرساختهای بندری، فرصت بینظیری برای ایجاد زنجیره ارزش کامل فولاد در جنوب کشور فراهم کرده است؛ از واردات مواد اولیه تا تبدیل آنها به ورقهای فولادی پیشرفته و صادرات محصولات نهایی. این ویژگی فولاد هرمزگان را به یکی از ستونهای اصلی توسعه صنعتی ایران در افق ۱۴۱۰ تبدیل میکند.
در مجموع، فولاد هرمزگان یک پایگاه استراتژیک برای توسعه آینده صنعت فولاد کشور محسوب میشود؛ پایگاهی که میتواند ظرفیتهای جدید گروه فولاد مبارکه را در خود جای دهد، صادرات کشور را تقویت کند، و به عنوان مرکز تولید فولادهای پیشرفته در جنوب ایران نقشآفرینی کند. این شرکت، حلقه اتصال توسعه صنعتی کشور به سواحل جنوبی است؛ نقطهای که آینده فولاد ایران از آن عبور خواهد کرد.
